TOMPAK SANATI NEDİR VE NASIL YAPILIR?

Tompak sanatı geleneksel kültür mimarisini Osmanlı döneminden günümüze taşımayı başarmıştır. Daha eski dönemlerde altın ve gümüş oldukça pahalı olmaktadır. Bu sebepten dolayı daha uygun maliyete sahip olan tompak ortaya çıkmıştır.

Altın görünümünden esinlenerek yapılan tompak dini mekânlarda ve askeri alanlarda oldukça sık kullanılmıştır. İlerleyen zamanlarda mimari süslemelerde, kap ve vazo eşyalarını süslemek için kullanılmıştır. Osmanlı döneminde altının ve gümüşün pahalı olmasının yanı sıra altın kullanmanın da günah olduğu gerekçesi ile tompak sanatı kullanılmaya başlanılmıştır. Altın ve gümüş zenginliğin göstergesi olarak bilindiği için bunlardan yapılan eşyalarda ikramlarda bulunmak çok ayıplanmaktadır. Günümüzde yaygın olarak görülen tompak sanatı altın ve cıva karışımı ile yapılmış olan bakır eşyalara verilen addır. Günümüzde kahve fincanı, tepsi, ibrik, hamam tası ve sahan gibi çeşitli aletlerde kullanımı oldukça yaygın bir hal almıştır. Uzun yıllar bozunca aşınma olmadan kullanılabilen sağlam bir yapıda olan tompak sanatı bu özelliği ile dikkat çekmektedir. Tompak sanatı kullanarak yapacağımız ürünü öncelikle gerekli olan karışımı porselen ya da cam eşyada harmanlamak önemlidir. Çeşitli kaplar içinde kullanılacak olan cıva ya da altın ince ince kıyılarak kaşık ya da çubuk yardımı ile sıvı hale gelmesi sağlanmalıdır. Daha sonra daha fazla akışkan olmasını sağlamak için ince bir bezden geçirilmelidir. Yapılan karışımı objeye sürmeden önce güzel bir şekilde temizlenmesi sağlanmalıdır. Karşımın objeye fırça yardımı ile sürülebilmektedir.

Objenin yüzeyine sürülen karşımı kurutmak için ateş üzerinde bir süre bekletilmelidir. Böylelikle üzerinde yer alan cıva uçmaya başlar. Civanın uçması sırasında iç organların zarar görmesini engellemek için mutlaka ağız kısmı kapalı olmalıdır. Aksi takdirde işlem sırasında hayatımızı yitirmemiz kaçınılmaz bir hal alır.